- Onderzoek toont aan dat een zombillion enorme gevolgen kan hebben voor beleggingen
- De Oorsprong en Groei van Zombiebedrijven
- De Rol van Renvoeten en Schuldniveaus
- De Impact op Beleggers en de Markten
- Risico’s voor Aandelen en Obligaties
- Hoe Herken je Zombiebedrijven?
- Belangrijke Financiële Ratio’s en Indicatoren
- De Macro-Economische Gevolgen van een Zombillion
- De Toekomst van Zombiebedrijven en de Rol van Regulering
Onderzoek toont aan dat een zombillion enorme gevolgen kan hebben voor beleggingen
De term ‘zombillion’ is de laatste tijd steeds vaker te horen in financiële kringen, en niet zonder reden. Het verwijst naar een potentieel catastrofale situatie waarin een aanzienlijk aantal bedrijven, die technisch gezien failliet zijn, kunstmatig in leven worden gehouden door schuldeisers en overheidssteun. Deze ‘zombiebedrijven’ slorpen kapitaal op dat effectiever zou kunnen worden ingezet in gezondere bedrijven, wat leidt tot een vertraging van de economische groei en, belangrijker nog, risico's voor beleggingen. De implicaties van een zombillion – een miljard aan dergelijke bedrijven – zijn enorm en vereisen een diepgaand onderzoek.
Dit fenomeen is niet nieuw, maar de omvang ervan is de afgelopen decennia toegenomen, vooral na periodes van economische schokken zoals de financiële crisis van 2008 en de COVID-19 pandemie. Regeringen en centrale banken over de hele wereld hebben ingegrepen om de economie te stabiliseren, wat vaak resulteerde in het verstrekken van leningen en steun aan bedrijven die anders zouden zijn failliet gegaan. Hoewel deze maatregelen op korte termijn noodzakelijk waren, hebben ze ook de basis gelegd voor de groei van een zombiemarkt, met potentieel verstrekkende gevolgen voor beleggers.
De Oorsprong en Groei van Zombiebedrijven
Zombiebedrijven ontstaan door een combinatie van factoren. In de eerste plaats spelen lage rentevoeten een cruciale rol. Wanneer de kosten van lenen laag zijn, kunnen zelfs bedrijven met beperkte winstgevendheid hun schulden aflossen en blijven opereren. Ten tweede dragen overheidsinterventies bij aan het probleem. Door bedrijven kunstmatig in leven te houden, vertraagt de noodzakelijke ‘creative destruction’ die essentieel is voor een gezonde economie. Dit proces, waarbij verouderde of inefficiënte bedrijven plaatsmaken voor innovatievere en productievere ondernemingen, wordt belemmerd, wat leidt tot stagnatie en verminderde efficiëntie.
De Rol van Renvoeten en Schuldniveaus
De relatie tussen rentevoeten, schulden en zombiebedrijven is complex, maar duidelijk. Lage rentevoeten maken het voor bedrijven gemakkelijker om schulden aan te gaan en af te lossen, zelfs als hun winstgevendheid laag is. Dit creëert een omgeving waarin bedrijven kunnen overleven die onder normale omstandigheden failliet zouden gaan. In combinatie met hoge schuldenniveaus kunnen deze bedrijven een aanzienlijke last vormen voor de economie, doordat ze kapitaal opslokken dat anders zou kunnen worden gebruikt voor productieve investeringen.
| 2010 | 5% van alle bedrijven | €20 miljard |
| 2015 | 8% van alle bedrijven | €35 miljard |
| 2020 | 12% van alle bedrijven | €60 miljard |
| 2023 | 15% van alle bedrijven | €80 miljard |
Zoals uit de bovenstaande tabel blijkt, is het aantal zombiebedrijven in Nederland de afgelopen jaren gestegen, evenals de totale schuld die eraan verbonden is. Dit illustreert de groeiende omvang van het probleem en de potentiële risico's voor de financiële stabiliteit.
De Impact op Beleggers en de Markten
De aanwezigheid van een zombillion heeft aanzienlijke implicaties voor beleggers. Ten eerste leidt het tot een verkeerde allocatie van kapitaal. Kapitaal wordt vastgehouden in bedrijven die weinig tot geen groeipotentieel hebben, in plaats van te worden geïnvesteerd in meer veelbelovende ondernemingen. Dit resulteert in een lagere totale economische groei en verminderde rendementen op investeringen. Ten tweede creëert het een vervorming van de markt. Zombiebedrijven concurreren met gezonde bedrijven, wat de prijzen drukt en de winstmarges vermindert. Dit kan leiden tot een afname van de investeringen en innovatie.
Risico’s voor Aandelen en Obligaties
Voor aandelenbeleggers vertegenwoordigen zombiebedrijven een bijzonder risico. De aandelen van deze bedrijven zijn vaak overgewaardeerd, omdat hun prijs niet weerspiegelt de onderliggende zwakte van hun financiële positie. Wanneer de economie verslechtert of de rentevoeten stijgen, kunnen de aandelen van zombiebedrijven snel in waarde dalen. Obligatiebeleggers lopen ook risico, aangezien de kans op wanbetaling van zombiebedrijven hoger is. Het investeren in obligaties van deze bedrijven kan leiden tot aanzienlijke verliezen.
- Verkeerde Allocatie van Kapitaal: Kapitaal wordt vastgehouden in inefficiënte bedrijven.
- Marktvervorming: Zombiebedrijven drukken prijzen en winstmarges.
- Aandelenrisico: Aandelen van zombiebedrijven zijn vaak overgewaardeerd.
- Obligatierisico: Hogere kans op wanbetaling.
Het is cruciaal voor beleggers om zich bewust te zijn van de risico's die verbonden zijn aan zombiebedrijven en om maatregelen te nemen om hun portefeuilles te beschermen. Dit kan onder meer inhouden dat u zich onthoudt van het investeren in bedrijven met een zwakke financiële positie en dat u diversifieert over verschillende activaklassen.
Hoe Herken je Zombiebedrijven?
Het identificeren van zombiebedrijven kan een uitdaging zijn, maar er zijn enkele belangrijke indicatoren waar beleggers op kunnen letten. Ten eerste is er de winstgevendheid. Zombiebedrijven hebben vaak een consistente geschiedenis van lage of negatieve winstmarges. Ten tweede is er de schuldenlast. Deze bedrijven hebben doorgaans een hoge schuld-tot-eigen vermogensverhouding. Ten derde is er de kasstroom. Zombiebedrijven hebben vaak moeite om voldoende kasstroom te genereren om hun schulden af te lossen en te investeren in hun bedrijf.
Belangrijke Financiële Ratio’s en Indicatoren
Beleggers kunnen verschillende financiële ratio’s en indicatoren gebruiken om zombiebedrijven te identificeren. Enkele van de belangrijkste zijn: de Interest Coverage Ratio (EBIT/rentekosten), de Debt-to-Equity Ratio (totale schulden/eigen vermogen) en de Cash Flow from Operations (kasstroom uit operationele activiteiten). Een lage Interest Coverage Ratio, een hoge Debt-to-Equity Ratio en een lage Cash Flow from Operations zijn allemaal signalen dat een bedrijf mogelijk een zombiebedrijf is. Het is belangrijk om deze ratio's te vergelijken met die van vergelijkbare bedrijven in dezelfde sector om een beter beeld te krijgen van de financiële gezondheid van het bedrijf.
- Analyseer de Winstgevendheid: Kijk naar consistente lage of negatieve winstmarges.
- Beoordeel de Schuldenlast: Controleer de Debt-to-Equity Ratio.
- Onderzoek de Kasstroom: Let op of het bedrijf voldoende kasstroom genereert.
- Vergelijk met Concurrenten: Gebruik financiële ratio's in de context van de sector.
Door zorgvuldig onderzoek te doen en aandacht te besteden aan deze indicatoren, kunnen beleggers het risico verminderen om te investeren in zombiebedrijven.
De Macro-Economische Gevolgen van een Zombillion
De aanwezigheid van een zombillion heeft niet alleen gevolgen voor individuele beleggers, maar ook voor de gehele economie. Zoals eerder vermeld, leidt het tot een verkeerde allocatie van kapitaal, waardoor de economische groei wordt vertraagd. Bovendien kan het leiden tot een verhoogd risico op financiële crises. Wanneer de economie verslechtert, kunnen zombiebedrijven in grote aantallen failliet gaan, wat kan leiden tot een domino-effect in het financiële systeem.
De Toekomst van Zombiebedrijven en de Rol van Regulering
De toekomst van zombiebedrijven is onzeker. Het is waarschijnlijk dat de toename van de rentevoeten en de afbouw van de overheidssteun in de komende jaren zullen leiden tot een toename van het aantal faillissementen onder deze bedrijven. Dit kan een pijnlijke correctie in de markt veroorzaken, maar het is ook noodzakelijk voor een gezonde economische groei. Regulering kan een rol spelen bij het voorkomen van de opbouw van een zombillion in de toekomst. Strengere regels voor banken en andere financiële instellingen kunnen ervoor zorgen dat ze minder snel leningen verstrekken aan bedrijven met een zwakke financiële positie. Bovendien kunnen beleidsmakers maatregelen nemen om de ‘creative destruction’ te bevorderen, waardoor inefficiënte bedrijven plaats kunnen maken voor innovatievere ondernemingen.
Een belangrijk aspect van toekomstige regulering zou kunnen zijn het instellen van strengere eisen aan de transparantie van bedrijven. Door investeerders meer informatie te geven over de financiële gezondheid van bedrijven, kunnen ze betere beslissingen nemen en het risico verminderen om te investeren in zombiebedrijven. Bovendien zou regulering zich kunnen richten op het bevorderen van langetermijninvesteringen en het ontmoedigen van speculatieve financiële activiteiten, wat kan bijdragen aan het creëren van een stabielere en veerkrachtigere economie.
